شنیدن و اجرای پنج هشتم و هفت هشتم با گروه بندی های متفاوت
از شمردن تقسیم‌های مساوی به شنیدن گروه‌های کوتاه و بلند برسید و بدون تغییر سرعت چنگ‌ها، بین پنج‌هشتم و هفت‌هشتم جابه‌جا شوید.
پنج‌هشتم و هفت‌هشتم را با گروه‌های دو و سه‌قسمتی می‌شنوید. تقسیم‌های کوچک مساوی می‌مانند، اما فاصلهٔ آغاز گروه‌ها یکسان نیست. هدف، پیدا کردن گروه‌های کوتاه و بلند از روی تأکیدها و حفظ آنها در اجراست. این نمونه‌ها ادعای بازسازی شیوهٔ اصیل هیچ موسیقی محلی یا منطقه‌ای را ندارند.
سطح تمرین مقدماتی رو به متوسط، پس از تسلط بر تقسیم‌های مساوی
پیش از شروع
باید بتوانید چند چنگ مساوی را بشمارید و اجرا کنید. پنج‌هشتم به اندازهٔ پنج چنگ و هفت‌هشتم به اندازهٔ هفت چنگ زمان دارد. این عددها ترتیب گروه‌ها را تعیین نمی‌کنند؛ تأکید، جمله‌بندی یا نشانه‌های نت راهنما هستند. برای تفکیک ضرب، میزان و تقسیم‌های کوچک‌تر، راهنمای تشخیص ضرب و گروه‌بندی میزان با گوش را مرور کنید.
در این مدل، «دو سپس سه» یعنی دو چنگ و سپس سه چنگ؛ «سه سپس دو» ترتیب برعکس است. گروه دوتایی یک ثانیه و سه‌تایی یک‌ونیم ثانیه طول دارد. عدد بالای کسر تعداد گروه‌ها را نمی‌گوید؛ گروه‌ها کوتاه و بلندند.
صدای الگو مصنوعی و هم‌ارتفاع است. آغاز میزان کمی برجسته‌تر، آغاز گروه‌های بعدی برجسته و تقسیم‌های دیگر آرام‌ترند. اینها نشانهٔ گروه‌بندی‌اند. با بلندی راحت گوش دهید؛ تأکید را با فشار اضافی به دست اجرا نکنید.
روش تمرین
در همهٔ فایل‌ها چنگ نیم ثانیه است، یعنی ۱۲۰ چنگ در دقیقه. چهار کلیک بم در ثانیه‌های ۱، ۱٫۵، ۲ و ۲٫۵ فقط سرعت تقسیم‌ها را معرفی می‌کنند؛ این مقدمه یک میزان کامل پنج‌هشتم یا هفت‌هشتم نیست. نمونهٔ سؤال از ثانیهٔ ۳ شروع می‌شود.
تقسیم‌ها را یکنواخت بشمارید و آغاز هر گروه «یک» بگویید: برای سه‌تایی «یک دو سه» و برای دوتایی «یک دو». گفتن «سه» نباید فشرده یا کشیده شود؛ طول گروه از تعداد تقسیم‌های مساوی می‌آید.
ابتدا تعداد تقسیم‌ها و محل تأکیدها را یادداشت کنید. سپس یک دست تقسیم‌ها و دیگری سرگروه‌ها را نشان دهد. پاسخ‌ها را پس از شش تمرین بخوانید. اگر دشوار است، شمارش گفتاری و یک دست کافی است.
دکمهٔ پخش هر نمونه زیر تصویر تمرین خودش است.
تمرین ۱ پیدا کردن مرز گروه‌ها
دو میزان پنج‌هشتم بشنوید. میزان‌ها از ۳ و ۵٫۵ ثانیه آغاز می‌شوند و در ۸ تمام می‌شوند. برای هر میزان پنج خانه بکشید و خانه‌هایی را که شروع گروه‌اند علامت بزنید؛ سپس ترتیب اندازهٔ گروه‌ها را بنویسید.
هر پنج تقسیم را با دست نشان دهید و با گفتن «یک» آغاز گروه را مشخص کنید. اگر همهٔ حرکت‌ها یک اندازه قوی شدند، تفاوت تأکیدها را دوباره بشنوید.
مدت فایل ۹ ثانیه است.
تمرین ۲ مقایسهٔ دو عبارت هم‌اندازه
بخش الف از ۳ تا ۸ و بخش ب از ۱۰ تا ۱۵ ثانیه است. هر بخش دو میزان پنج‌هشتم دارد و میان آنها دو ثانیه سکوت است. ترتیب گروه‌ها را برای هر بخش ثبت کنید و بگویید کدام ویژگی زمانی ثابت مانده است.
الف و ب را جدا تقلید کنید. سپس بدون پخش، دو میزان به شکل الف و دو میزان به شکل ب بسازید. با تغییر تأکید، فاصلهٔ چنگ‌ها یا طول میزان تغییر نکند.
مدت فایل ۱۶ ثانیه است.
تمرین ۳ دنبال کردن یک میزان بلندتر
دو میزان هفت‌هشتم را از ۳ تا ۱۰ ثانیه بشنوید؛ میزان دوم از ۶٫۵ آغاز می‌شود. هر میزان هفت خانه دارد. محل آغاز سه گروه و اندازهٔ هر گروه را مشخص کنید و بعد با شمارش گروهی اجرا کنید.
برای یافتن گروه آخر، فاصلهٔ آخرین تأکید تا «یک» میزان بعد را حساب کنید. شمردن فاصله‌های داخل میزان کافی نیست؛ تقسیم‌های گروه پایانی را تا مرز پایان حفظ کنید.
مدت فایل ۱۱ ثانیه است.
تمرین ۴ تشخیص جابه‌جایی گروه بلند
الف، دو میزان هفت‌هشتم از ۳ تا ۱۰ است. ب، دو میزان هفت‌هشتم از ۱۲ تا ۱۹ است. پس از سکوت دوثانیه‌ای دوباره از یک بشمارید. برای هر بخش بنویسید گروه سه‌قسمتی در آغاز، میانه یا پایان میزان قرار گرفته است.
اندازهٔ گروه‌ها را به ترتیب بنویسید و سرگروه‌ها را اجرا کنید. به گروه بلند زمان کامل بدهید؛ پررنگ گفتن یک عدد جای تقسیم سوم را نمی‌گیرد.
مدت فایل ۲۰ ثانیه است.
تمرین ۵ حفظ تقسیم‌های نشنیده
چهار میزان پنج‌هشتم از ۳ تا ۱۳ ثانیه می‌آید. صدای الگو فقط آغاز گروه‌ها را می‌زند. در دو میزان اول، کلیک بم همهٔ تقسیم‌ها را نشان می‌دهد؛ از ۸ ثانیه کلیک حذف می‌شود و فقط سرگروه‌ها می‌مانند.
گروه‌بندی را از دو میزان اول پیدا کنید و در دو میزان بعد، تقسیم‌های نشنیده را در ذهن ادامه دهید. دستتان سرگروه‌ها را همراهی کند. خاموشی میان آنها را با پایان میزان اشتباه نگیرید؛ آغاز میزان‌های سوم و چهارم ۸ و ۱۰٫۵ است.
مدت فایل ۱۴ ثانیه است.
تمرین ۶ شنیدن زنجیره‌ای با طول‌های متفاوت
چهار میزان پیوسته از ۳ تا ۱۵ ثانیه بشنوید. این بار طول همهٔ میزان‌ها یکسان نیست، ولی فاصلهٔ چنگ‌ها تغییر نمی‌کند. تأکید برجسته‌ترِ آغاز میزان را پیدا کنید و برای هر میزان، تعداد تقسیم‌ها و گروه‌بندی را جدا بنویسید.
زنجیره را با شمارش گروهی بازسازی کنید. اگر گم شدید، از آغاز برجستهٔ بعدی ادامه دهید؛ برای جبران حدس قبلی، یک تقسیم اضافه نکنید.
مدت فایل ۱۶ ثانیه است.
پاسخ ها و راهنمای خودارزیابی
اگر هنوز شش تمرین را انجام نداده‌اید، فعلاً این بخش را نخوانید. ابتدا پاسخ یا اجرای خود را ثبت کنید؛ سپس با توضیح‌ها مقایسه کنید. در تمرین‌های خلاقانه، جواب نمونه تنها پاسخ ممکن نیست.
پاسخ تمرین ۱
گروه‌بندی هر دو میزان «دو سپس سه» است. سرگروه‌ها روی خانه‌های ۱ و ۳ قرار دارند؛ در میزان اول زمان‌های ۳ و ۴ و در دومی ۵٫۵ و ۶٫۵ هستند. فاصلهٔ سرگروه اول تا دوم یک ثانیه و از دوم تا میزان بعد یک‌ونیم ثانیه است.
پاسخ تمرین ۲
الف «سه سپس دو» و ب «دو سپس سه» است. سرگروه‌های الف در ۳، ۴٫۵؛ ۵٫۵، ۷ و سرگروه‌های ب در ۱۰، ۱۱؛ ۱۲٫۵، ۱۳٫۵ شنیده می‌شوند. هر میزان همچنان پنج چنگ و ۲٫۵ ثانیه است؛ فقط ترتیب گروه بلند و کوتاه عوض شده است.
پاسخ تمرین ۳
گروه‌بندی «دو، دو، سپس سه» است. آغاز گروه‌ها روی خانه‌های ۱، ۳ و ۵ قرار دارد. در میزان اول ۳، ۴، ۵ و در میزان دوم ۶٫۵، ۷٫۵، ۸٫۵ ثانیه‌اند. دو گروه اول هر کدام یک ثانیه و گروه آخر یک‌ونیم ثانیه طول دارد.
پاسخ تمرین ۴
الف «سه، دو، سپس دو» است و گروه بلند در آغاز قرار دارد؛ سرگروه‌ها ۳، ۴٫۵، ۵٫۵ و سپس ۶٫۵، ۸، ۹ هستند. ب «دو، سه، سپس دو» است و گروه بلند در میانه قرار دارد؛ سرگروه‌ها ۱۲، ۱۳، ۱۴٫۵ و سپس ۱۵٫۵، ۱۶٫۵، ۱۸ هستند. هر میزان ۳٫۵ ثانیه است.
پاسخ تمرین ۵
هر چهار میزان «سه سپس دو» است. سرگروه‌ها در ۳ و ۴٫۵، سپس ۵٫۵ و ۷، سپس ۸ و ۹٫۵، سپس ۱۰٫۵ و ۱۲ می‌آیند. پس از حذف کلیک، تقسیم‌های نیم‌ثانیه‌ای همچنان پابرجایند. از آخرین سرگروه در ۱۲ تا پایان میزان در ۱۳ یک ثانیه می‌گذرد.
پاسخ تمرین ۶
زنجیره چنین است: پنج‌هشتم «دو سپس سه» از ۳؛ هفت‌هشتم «دو، دو، سپس سه» از ۵٫۵؛ پنج‌هشتم «سه سپس دو» از ۹؛ هفت‌هشتم «سه، دو، سپس دو» از ۱۱٫۵. سرگروه‌ها به‌ترتیب ۳، ۴؛ ۵٫۵، ۶٫۵، ۷٫۵؛ ۹، ۱۰٫۵؛ ۱۱٫۵، ۱۳، ۱۴ هستند. پایان در ۱۵ است و همهٔ چنگ‌ها نیم ثانیه مانده‌اند.
نقشه زمانی نمونه ها
نقشهٔ هر شش فایل پس از پاسخ‌هاست. محور افقی زمان برحسب ثانیه و هر خط، محل و مدت یک نت است؛ کلیک‌های راهنما نشان داده نشده‌اند. ردیف‌ها فقط ترتیب زیر و بمی‌اند، نه اندازهٔ فاصله. این نمودار حامل نت نیست. C تا B به‌ترتیب دو تا سی و عدد، اکتاو است؛ # دیز و b بمل. در درس ضربان صوتی، Hz فرکانس دقیق است. در نمودار شلوغ بعضی برچسب‌ها حذف شده‌اند؛ متن پاسخ ملاک است.
پس از تمرین
تشخیص کسر میزان و گروه‌بندی دو مهارت جداست. اگر هفت تقسیم را درست شمرده‌اید ولی جای گروه سه‌تایی اشتباه است، همان دو گروه مجاور را مقایسه کنید.
یک گروه‌بندی را چهار میزان آرام اجرا کنید. سپس ترتیب گروه‌ها را عوض کنید و تقسیم ثابت را نگه دارید. موسیقی واقعی ممکن است تأکیدها، ظرافت‌های زمانی و جمله‌بندی پیچیده‌تری داشته باشد؛ این مدل نقطهٔ شروع است.
درباره صداها و منابع
تمرین‌ها و نمودارهای این مقاله برای همین مجموعه تألیف شده‌اند. همهٔ نمونه‌های صوتی با تولید رایانه‌ایِ موج سینوسی ساخته شده‌اند و ضبط ساز واقعی یا صدای خواننده نیستند. این صداها فقط راهنمای ارتفاع، زمان‌بندی یا تفاوت دامنه‌اند و شیوهٔ فیزیکی نوازندگی یا آواز را نشان نمی‌دهند. مبنای فرکانس لا۴ برابر ۴۴۰ هرتز است. در مقایسه‌های ضربان صوتی، فرکانس‌های نزدیک به هم عمداً از کوک دوازده نیم‌پردهٔ مساوی فاصله می‌گیرند؛ مقدار دقیق آنها در پاسخ‌نامه نوشته شده است. دیگر نمونه‌های ملودیک و آکوردی در کوک دوازده نیم‌پردهٔ مساوی‌اند.