تمرین‌های موسیقی

تمرین ریتم و تعویض سیم گیتار برای مبتدیان با شش الگوی کوتاه

تصویر پیش‌فرض تمرین‌های موسیقی هنرآموز

از یک سیم آزاد شروع کنید و قدم‌به‌قدم تعویض سیم، سکوت و دو نت در یک ضرب را به اجرای خود اضافه کنید.

برای پیدا کردن سیم بعدی مکث می‌کنید؟ این شش تمرین، حفظ ضرب هنگام تعویض سیم را هدف می‌گیرند. چهار تمرین نخست با سیم آزاد و دو تمرین آخر با انگشت‌گذاری ساده‌اند. فایل‌ها ضبط گیتار نیستند؛ صدای مصنوعی فقط ارتفاع و زمان‌بندی را نشان می‌دهد. معیار بررسی را پس از شش تمرین بخوانید.

سطح تمرین مبتدی؛ آشنایی اولیه با گرفتن ساز و زخمه‌زدن

پیش از شروع

این تمرین‌ها برای کوک استاندارد است. از سیم ۶ تا سیم ۱، صداها می۲، لا۲، ر۳، سل۳، سی۳ و می۴ هستند: E2، A2، D3، G3، B3، E4. سیم ۱ زیرترین سیم است و معمولاً نازک‌ترین؛ سیم ۶ بم‌ترین است. شمارهٔ سیم را با شمارهٔ انگشت اشتباه نگیرید.

در این درس بیشتر با سیم‌های ۱، ۲ و ۳ کار داریم. ابتدا سیم ۱ را پیدا کنید و بدون فشار دادن هیچ پرده‌ای زخمه بزنید؛ این همان سیم آزاد است. سپس سیم‌های آزاد ۲ و ۳ را جدا امتحان کنید. پیش از تمرین، کوک را با تیونر بررسی کنید. برای آشنایی با روش‌ها و ابزارهای این کار، راهنمای کوک کردن گیتار و اپلیکیشن‌های تیونر را ببینید.

می‌توانید با پیک یا روش انگشتی آشنای خود اجرا کنید. برای این جلسه، روش را وسط الگو عوض نکنید. هدف انتخاب سیم درست است، نه تحمیل یک شکل ثابت برای نشستن یا زاویهٔ دست. اگر با روش فعلی درد یا بی‌حسی دارید، توقف کنید و برای تنظیم وضعیت از مدرس کمک بگیرید.

شماره‌گذاری دستِ انگشت‌گذار: اشاره ۱، میانی ۲، حلقه ۳ و کوچک ۴؛ شست در این شماره‌گذاری نیست. تنها پرده‌های ۱ و ۳ سیم اول به کار می‌روند. انگشت را در فاصلهٔ میان دو میله و نزدیک میلهٔ سمت بدنه بگذارید، نه روی خود میله؛ از فشار بیش از نیاز پرهیز کنید.

روش تمرین

سرعت ۶۰ ضرب در دقیقه است؛ هر ضرب یک ثانیه. چهار کلیک اول آماده‌سازی، ثانیهٔ ۴ تا ۱۲ نمونه، و ثانیهٔ ۱۲ تا ۲۰ نوبت شما با کلیکِ تنهاست.

کلیک در سکوت هم ادامه دارد. زمان زخمه‌ها را دنبال کنید؛ دوام صدای واقعی گیتار لازم نیست با صدای مصنوعی یکسان باشد. در سکوتِ مشخص، با روش آرام و آشنای خود صدای باقی‌مانده را متوقف کنید.

قبل از پخش، شمارهٔ سیم‌ها را بخوانید. ابتدا انتخاب سیم و سپس ضرب را تمرین کنید. پس از دو اجرای بدون توقف ادامه دهید.

دکمهٔ پخش هر نمونه زیر تصویر تمرین خودش است.

تمرین ۱ هشت ضرب روی سیم اول

روی سیم اول آزاد، هشت زخمهٔ یک‌ضربی بزنید: می۴ در هر ضرب. چهار کلیک آماده‌سازی را بشمارید، نمونه را گوش دهید و از ثانیهٔ ۱۲ وارد شوید.

اگر جا ماندید، با چند زخمهٔ سریع جبران نکنید؛ ضرب را بشمارید و بار بعد از ابتدا اجرا کنید.

تصویر سؤال 1 از تمرین موسیقی 28

نمونه صوتی تمرین 1برای شنیدن تمرین، پخش را بزنید.0:00 / –:–

مدت فایل ۲۱ ثانیه است.

تمرین ۲ جابه‌جایی میان دو سیم مجاور

الگوی سیم ۲، سیم ۱ را چهار بار تکرار کنید. همهٔ سیم‌ها آزادند و هر نت یک ضرب است: سی۳، می۴، سی۳، می۴، سی۳، می۴، سی۳، می۴.

از ثانیهٔ ۱۲ بنوازید. هنگام شنیدن نمونه، حرکت لازم را بدون زخمه امتحان کنید. برای رسیدن به سیم بعدی، ضرب را طولانی‌تر نکنید.

تصویر سؤال 2 از تمرین موسیقی 28

نمونه صوتی تمرین 2برای شنیدن تمرین، پخش را بزنید.0:00 / –:–

مدت فایل ۲۱ ثانیه است.

تمرین ۳ رفت‌وبرگشت روی سه سیم

شمارهٔ سیم‌ها را به ترتیب ۳، ۲، ۱، ۲ بخوانید و همین چهار نت را دوباره اجرا کنید. نام صداها سل۳، سی۳، می۴، سی۳ است و هر نت یک ضرب دارد.

از ثانیهٔ ۱۲ اجرا کنید. در برگشت از سیم ۱، ابتدا سیم ۲ را بزنید. نگاه کوتاه به سیم بعدی مجاز است.

تصویر سؤال 3 از تمرین موسیقی 28

نمونه صوتی تمرین 3برای شنیدن تمرین، پخش را بزنید.0:00 / –:–

مدت فایل ۲۱ ثانیه است.

تمرین ۴ نگه‌داشتن ضرب در سکوت

هشت ضرب را چنین اجرا کنید: می۴، می۴، سکوت، می۴؛ سپس سی۳، سکوت، سی۳، می۴. همهٔ صداها یک‌ضربی و روی سیم آزادند.

در ضرب‌های ۳ و ۶ زخمه نزنید و اجازه ندهید صدای قبلی آن سکوت را پر کند. از ثانیهٔ ۱۲ اجرا کنید و هنگام سکوت هم شمارش را ادامه دهید.

تصویر سؤال 4 از تمرین موسیقی 28

نمونه صوتی تمرین 4برای شنیدن تمرین، پخش را بزنید.0:00 / –:–

مدت فایل ۲۱ ثانیه است.

تمرین ۵ سه نت روی یک سیم

فقط سیم اول: آزاد می۴، پردهٔ ۱ فا۴ با انگشت ۱، پردهٔ ۳ سل۴ با انگشت ۳. الگوی هشت‌ضربی: می، فا، سل، فا، می، فا، سل، می.

هر نت یک ضرب و یک زخمهٔ تازه دارد. پیش از ورود در ثانیهٔ ۱۲، سه جای نت را جدا پیدا کنید.

تصویر سؤال 5 از تمرین موسیقی 28

نمونه صوتی تمرین 5برای شنیدن تمرین، پخش را بزنید.0:00 / –:–

مدت فایل ۲۱ ثانیه است.

تمرین ۶ دو نت در یک ضرب و تغییر سیم

ضرب ۱ را «یک و» بشمارید: می۴ آزاد روی «یک»، فا۴ پردهٔ ۱ روی «و». ضرب ۲ سل۴ پردهٔ ۳، ضرب ۳ سی۳ آزاد، ضرب ۴ می۴ آزاد است.

در ضرب‌های ۵، ۶ و ۷ به‌ترتیب سل۳ آزاد، سی۳ آزاد و می۴ آزاد بزنید؛ ضرب ۸ سکوت است. از ثانیهٔ ۱۲ اجرا کنید. دو نت آغازین هرکدام نیم‌ضرب‌اند و ضرب کلی همچنان یک ثانیه می‌ماند.

تصویر سؤال 6 از تمرین موسیقی 28

نمونه صوتی تمرین 6برای شنیدن تمرین، پخش را بزنید.0:00 / –:–

مدت فایل ۲۱ ثانیه است.

پاسخ ها و راهنمای خودارزیابی

اگر هنوز شش تمرین را انجام نداده‌اید، فعلاً این بخش را نخوانید. ابتدا پاسخ یا اجرای خود را ثبت کنید؛ سپس با توضیح‌ها مقایسه کنید. در تمرین‌های خلاقانه، جواب نمونه تنها پاسخ ممکن نیست.

پاسخ تمرین ۱

هشت شروع صدا، همگی می۴، باید با هشت کلیک نوبت شما هم‌زمان باشد. برابری فاصلهٔ زخمه‌ها مهم‌تر از یکسان بودن دوام صداست.

پاسخ تمرین ۲

چهار سی۳ و چهار می۴ به‌تناوب داریم. صدای اضافی یعنی انتخاب سیم نیاز به مرور دارد؛ برای رفع تأخیر، فقط یک جفت را تکرار کنید.

پاسخ تمرین ۳

ترتیب سیم‌ها ۳، ۲، ۱، ۲، ۳، ۲، ۱، ۲ است. هشت زخمه و هیچ صدای هم‌زمانی نداریم. سیم دوم در هر گروه دوبار نواخته می‌شود.

پاسخ تمرین ۴

شش زخمه و دو سکوت روی ضرب‌های ۳ و ۶ داریم. نت پس از سکوت باید سر جای خود وارد شود؛ کلیک جزء ملودی نیست.

پاسخ تمرین ۵

شمارهٔ پرده‌ها ۰، ۱، ۳، ۱، ۰، ۱، ۳، ۰ است؛ صفر یعنی سیم آزاد. هر هشت نت روی سیم اول‌اند.

پاسخ تمرین ۶

هشت زخمه داریم: دو زخمه در ضرب اول و سکوت در ضرب هشتم. ترتیب سیم‌ها ۱، ۱، ۱، ۲، ۱، ۳، ۲، ۱ است؛ نت اضافی نزنید.

نقشه زمانی نمونه ها

نمودار پاسخ‌های شش تمرین، پس از بخش پاسخ‌ها

نقشهٔ زمانی هر شش فایل پس از پاسخ‌ها آمده است. محور افقی ثانیه از ابتدای فایل است و هر خط محل و مدت یک نت را نشان می‌دهد؛ ضرب‌های راهنما نمایش داده نشده‌اند. فاصلهٔ عمودی ردیف‌ها فقط ترتیب ارتفاع را نشان می‌دهد و اندازهٔ فاصلهٔ موسیقایی نیست. این تصویر حامل یا انگشت‌گذاری نیست. C یعنی دو، D ر، E می، F فا، G سل، A لا و B سی؛ عدد اکتاو را نشان می‌دهد. علامت # یعنی دیز، b یعنی بمل و +50c و −50c یعنی پنجاه سنت بالاتر یا پایین‌تر از نت نوشته‌شده. برای خوانایی، در نمودارهای شلوغ برچسب برخی ردیف‌ها حذف شده است. جزئیات اجرا و پاسخ درست در متن ملاک‌اند.

پس از تمرین

ضبط اختیاری اجرای خود را فقط از نظر تعداد زخمه، سیم و سکوت بررسی کنید؛ نمونهٔ مصنوعی معیار رنگ صوتی نیست. اگر تمرین آخر دشوار است، دو نت نیم‌ضربی را جدا و سپس چهار ضرب نخست را تمرین کنید.

درباره صداها و منابع

تمرین‌ها و نمودارهای این مقاله برای همین مجموعه تألیف شده‌اند. همهٔ نمونه‌های صوتی با تولید رایانه‌ایِ موج سینوسی ساخته شده‌اند و ضبط ساز واقعی یا صدای خواننده نیستند. این صداها فقط راهنمای ارتفاع، زمان‌بندی یا تفاوت دامنه‌اند و شیوهٔ فیزیکی نوازندگی یا آواز را نشان نمی‌دهند. مبنای فرکانس لا۴ برابر ۴۴۰ هرتز است. به‌جز نمونه‌های تغییر ریزپرده‌ای که صریحاً توضیح داده شده‌اند، نت‌ها در کوک دوازده نیم‌پردهٔ مساوی‌اند.

Yamaha: سیم‌های گیتار و کوک معمول؛ تمرین‌های این درس تألیفی‌اند

Fender: ترتیب نت‌ها در کوک استاندارد گیتار