پیدا کردن خطای ملودی و نوشتن نت‌های شنیده‌شده
از پیدا کردن یک اختلاف میان نوشته و صدا به نوشتن یک ملودی کوتاه برسید. این تمرین‌ها شنیدن دقیق، ثبت نت‌ها و اصلاح پاسخ را کنار هم قرار می‌دهند.
در خطایابی ملودی، آنچه می‌شنوید را با نوشته مقایسه می‌کنید و محل اختلاف را نشان می‌دهید. در دیکته، برداشت شنیداری را به نشانه‌ای قابل بررسی تبدیل می‌کنید. این درس از یک نت متفاوت به ثبت نت‌ها و کشش یک جمله می‌رسد. نمونه‌ها برای همین تمرین ساخته شده‌اند.
سطح تمرین مقدماتی تا متوسط
پیش از شروع
نام نت‌های دو تا لا و حرکت رو به بالا و پایین را بشناسید. اگر نوشتن روی حامل کند است، نام نت‌ها را بنویسید. همهٔ ملودی‌ها در محدودهٔ دو میانی تا لا بالای آن‌اند و نت خارج از دو ماژور نداریم.
«نت اشتباه» یعنی اختلاف با الگوی نوشته‌شده، نه نامناسب بودن آن صدا در هر قطعه. برای هر نت یک خانه بکشید و از یک شماره‌گذاری کنید. محل اختلاف را با شمارهٔ نت ملودی گزارش کنید، نه شمارهٔ ضرب مقدماتی.
با صدای کم تمرین کنید. خواندن اختیاری است؛ اگر زمزمه کمک می‌کند، محدودهٔ راحت خود را انتخاب کنید. خواندن در اکتاو دیگر مجاز است. در صورت درد، فشار یا خستگی توقف کنید.
همهٔ نمونه‌ها با صدای الکترونیکی تولید شده‌اند و ضبط اجرای ساز یا آواز نیستند. کوک بر پایهٔ تقسیم مساوی اکتاو به دوازده نیم‌پرده و لا در اکتاو چهارم برابر با ۴۴۰ هرتز است. رنگ این صداها را معیار تشخیص ساز قرار ندهید.
روش تمرین
آغاز فایل‌ها یکسان است: دو میانیِ مرجع در ثانیهٔ نیم و چهار صدای کوتاه شمارش در ثانیه‌های ۲، ۳، ۴ و ۵. آنها را یک تا چهار بشمارید. سؤال از ثانیهٔ ۶ شروع می‌شود؛ مرجع و شمارش‌ها جزء پاسخ نیستند.
سرعت شصت ضرب در دقیقه است؛ هر ضرب یک ثانیه. در پنج تمرین اول، شروع نت‌ها یک ضرب فاصله دارد. قطع کوتاه صدا میان نت‌ها فقط جدایی اجراست و سکوت نوشته‌شده محسوب نمی‌شود. تمرین ششم کشش‌های متفاوت دارد.
بار اول مسیر کلی را بشنوید؛ بار دوم اختلاف یا نت‌های نامعلوم را ثبت کنید؛ بار سوم نوشته را بررسی کنید. پاسخ‌های نامطمئن را علامت بزنید. پاسخ‌نامه پس از هر شش تمرین است؛ آن را پس از ثبت پاسخ ببینید. برای مرور مراحل شنیدن، ثبت و بازخوانی، راهنمای شروع دیکتهٔ ملودیک با جمله‌های کوتاه را بخوانید.
دکمهٔ پخش هر نمونه زیر تصویر تمرین خودش است.
تمرین ۱ یک اختلاف در چهار نت
الگوی نوشته‌شده این است: دو، ر، می، سل. در اجرای صوتی دقیقاً یک نت با این الگو فرق دارد. شمارهٔ آن و نام نتی را که واقعاً شنیده‌اید بنویسید.
نت‌ها در ثانیه‌های ۶ تا ۹، با فاصلهٔ شروع یک‌ثانیه‌ای می‌آیند. مشخص کنید برای مطابق شدن با نوشته، چه نتی باید جایگزین شود.
مدت فایل ۱۱ ثانیه است.
تمرین ۲ مقایسهٔ یک جمله
الگو را روی کاغذ بنویسید: دو، می، سل، فا، می، دو. دقیقاً یک اختلاف زیر و بمی در فایل وجود دارد. شماره، نت شنیده‌شده و نت مورد انتظار را ثبت کنید.
شش نت در ثانیه‌های ۶ تا ۱۱ شروع می‌شوند. هنگام پایین آمدن ملودی، فقط به جهت حرکت اکتفا نکنید؛ دو مسیر متفاوت ممکن است هر دو نزولی باشند.
مدت فایل ۱۳ ثانیه است.
تمرین ۳ نگه داشتن شمارهٔ نت‌ها
الگوی هشت‌نتی این است: دو، ر، می، فا، سل، می، ر، دو. در فایل فقط یک نت عوض شده است. محل اختلاف و اصلاح لازم را بنویسید.
نت‌ها در ثانیه‌های ۶ تا ۱۳ آغاز می‌شوند. در شنیدن اول محل تقریبی اختلاف را علامت بزنید و در شنیدن دوم شمارهٔ دقیق آن را پیدا کنید.
مدت فایل ۱۵ ثانیه است.
تمرین ۴ کامل کردن دو جای خالی
در این تمرین نوشته خطا ندارد، فقط دو جای آن خالی است: دو، جای خالی، می، جای خالی، سل، می. شش نت را بشنوید و نام دو نت حذف‌شده را وارد کنید.
نت‌ها در ثانیه‌های ۶ تا ۱۱ شروع می‌شوند. جاهای خالی را نسبت به نت‌های کناری بشنوید؛ سپس جملهٔ کامل را بررسی کنید.
مدت فایل ۱۳ ثانیه است.
تمرین ۵ نوشتن جمله بدون الگوی کامل
شش نت می‌شنوید. نت اول و آخر دو هستند و همهٔ نت‌ها از مجموعهٔ دو، ر، می، فا و سل انتخاب شده‌اند. نام شش نت را به‌ترتیب بنویسید.
شروع‌ها در ثانیه‌های ۶ تا ۱۱ است. شش خانهٔ پاسخ بسازید و خانه‌های مطمئن را پر کنید؛ سپس فقط خانه‌های نامطمئن را اصلاح کنید.
مدت فایل ۱۳ ثانیه است.
تمرین ۶ ثبت نت همراه با کشش
این جمله هشت نت و دو میزان چهارضربی دارد. با همان سرعت شصت، نام نت‌ها و کشش آنها را بنویسید. فقط سیاه، چنگ و سفید به‌کار رفته است و سکوت نوشته‌شده نداریم.
جمله در ثانیهٔ ۶ آغاز می‌شود و مرز میزان دوم ثانیهٔ ۱۰ است. شمارش ضرب‌ها را پس از مقدمه ادامه دهید. جدایی کوتاه انتهای صداها را با سکوت ریتمیک اشتباه نگیرید.
مدت فایل ۱۵.۰ ثانیه است.
پاسخ ها و راهنمای خودارزیابی
اگر هنوز شش تمرین را انجام نداده‌اید، فعلاً این بخش را نخوانید. ابتدا پاسخ یا اجرای خود را ثبت کنید؛ سپس با توضیح‌ها مقایسه کنید. در تمرین‌های خلاقانه، جواب نمونه تنها پاسخ ممکن نیست.
پاسخ تمرین ۱
اختلاف در نت سوم است. صدا فا دارد، اما نوشته می می‌خواهد. اجرای شنیده‌شده دو، ر، فا، سل است؛ برای مطابق شدن با الگو، فا باید به می تبدیل شود.
پاسخ تمرین ۲
نت پنجم ر شنیده می‌شود و باید می باشد. ترتیب واقعی دو، می، سل، فا، ر، دو است. نزولی بودن انتهای هر دو نسخه کافی نیست؛ اندازهٔ حرکت نیز فرق دارد.
پاسخ تمرین ۳
نت پنجم لا است، در حالی که الگو سل می‌خواهد. ترتیب واقعی دو، ر، می، فا، لا، می، ر، دو است. برای اصلاح، فقط نت پنجم را جایگزین کنید.
پاسخ تمرین ۴
جای خالی دوم ر و جای خالی چهارم فا است. جملهٔ کامل دو، ر، می، فا، سل، می است. پنج نت اول پله‌پله بالا می‌روند و پایان به می برمی‌گردد.
پاسخ تمرین ۵
ترتیب درست دو، می، ر، فا، می، دو است. در این جمله هم حرکت پله‌ای وجود دارد و هم پرش؛ صرفاً بالا یا پایین نوشتن برای ثبت نام دقیق نت‌ها کافی نیست.
پاسخ تمرین ۶
میزان اول: دو سیاه، ر چنگ، می چنگ، سل سیاه، فا سیاه. میزان دوم: می سیاه، ر سیاه، دو سفید. شروع نت‌ها در ثانیه‌های ۶، ۷، ۷٫۵، ۸، ۹، ۱۰، ۱۱ و ۱۲ است.
نقشه زمانی نمونه ها
نقشهٔ زمانی هر شش فایل پس از پاسخ‌ها آمده است. محور افقی ثانیه از ابتدای فایل است و هر خط محل و مدت یک نت را نشان می‌دهد؛ ضرب‌های راهنما نمایش داده نشده‌اند. فاصلهٔ عمودی ردیف‌ها فقط ترتیب ارتفاع را نشان می‌دهد و اندازهٔ فاصلهٔ موسیقایی نیست. این تصویر حامل یا انگشت‌گذاری نیست. C یعنی دو، D ر، E می، F فا، G سل، A لا و B سی؛ عدد اکتاو را نشان می‌دهد. علامت # یعنی دیز، b یعنی بمل و +50c و −50c یعنی پنجاه سنت بالاتر یا پایین‌تر از نت نوشته‌شده. برای خوانایی، در نمودارهای شلوغ برچسب برخی ردیف‌ها حذف شده است. جزئیات اجرا و پاسخ درست در متن ملاک‌اند.
پس از تمرین
خطاها را تفکیک کنید: جا انداختن نت، اشتباه در جهت، اندازهٔ حرکت یا کشش. اگر نت‌ها درست و ریتم دشوار بود، فقط شروع صداهای تمرین آخر را با ضرب‌ها مقایسه کنید.
صفحه صدای شما را ضبط یا نمره‌گذاری نمی‌کند. پس از حفظ پاسخ‌ها، از معلم نمونه‌های تازه‌ای در همین محدوده بخواهید.
درباره صداها و منابع
تمرین‌ها و نمودارهای این مقاله برای همین مجموعه تألیف شده‌اند. همهٔ نمونه‌های صوتی با تولید رایانه‌ایِ موج سینوسی ساخته شده‌اند و ضبط ساز واقعی یا صدای خواننده نیستند. این صداها فقط راهنمای ارتفاع، زمان‌بندی یا تفاوت دامنه‌اند و شیوهٔ فیزیکی نوازندگی یا آواز را نشان نمی‌دهند. مبنای فرکانس لا۴ برابر ۴۴۰ هرتز است. به‌جز نمونه‌های تغییر ریزپرده‌ای که صریحاً توضیح داده شده‌اند، نت‌ها در کوک دوازده نیم‌پردهٔ مساوی‌اند.